PRZEPIS CZY BEZPIECZEŃSTWO
autor inż.Stanisław Kwartnik - 01.12.2014

Strona analizuje związek między przepisami ruchu drogowego a praktycznym bezpieczeństwem na drodze. Autor odwołuje się do zasad wynikających m.in. z art. 3 Prawa o ruchu drogowym, pokazując, że przepisy mają chronić życie i zdrowie uczestników ruchu, ale ich celem nadrzędnym jest bezpieczeństwo, a nie formalne ich stosowanie bez uwzględnienia ryzyka. Przytoczone są konkretne przykłady sytuacji drogowych oraz zasady, jakie kierowca czy pieszy powinni stosować, aby przewidywać zagrożenia i reagować na nie odpowiednio wcześniej.

---

Przepisy ruchu drogowego zawarte w Prawie o ruchu drogowym określają wzajemne sposoby zachowań uczestników ruchu drogowego w różnych sytuacjach.
Nie wszystko jednak jest dokładnie sprecyzowane.
Przyczyna naturalna - nie ma możliwości zdefiniowania wszystkich możliwych zagrożeń i w związku z nimi dokładnych instrukcji postępowania.
W takich sytuacjach, ale też w sytuacjach niepewnych powinniśmy się kierować podstawowym artykułem

art.3 Prawa o ruchu drogowym - tu cytat:

"Art. 3. 1. Uczestnik ruchu i inna osoba znajdująca się na drodze są obowiązani zachować ostrożność albo gdy ustawa tego wymaga – szczególną ostrożność, unikać wszelkiego działania, które mogłoby spowodować zagrożenie bezpieczeństwa lub porządku ruchu drogowego, ruch ten utrudnić albo w związku z ruchem zakłócić spokój lub porządek publiczny oraz narazić kogokolwiek na szkodę. Przez działanie rozumie się również zaniechanie.
2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do osoby znajdującej się w pobliżu drogi, jeżeli jej zachowanie mogłoby pociągnąć za sobą skutki, o których mowa w tym przepisie.
3. Jeżeli uczestnik ruchu lub inna osoba spowodowała jednak zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, jest obowiązana przedsięwziąć niezbędne środki w celu niezwłocznego usunięcia zagrożenia, a gdyby nie mogła tego uczynić, powinna o zagrożeniu uprzedzić innych uczestników ruchu."

I.OSTROŻNOŚĆ

Zauważmy, że każda osoba będąca na drodze (jezdnia, chodnik, pobocze) jest zobowiązana do zachowania ostrożności.
Tak więc dotyczy to uczestników ruchu drogowego: kierowców, pieszych, rowerzystów tj osób posiadających uprawnienia, przeszkolonych i tych bez jakiejkolwiek wiedzy o ruchu drogowym. Dotyczy to również osób nie będących uczestnikami ruchu drogowego.

II. SZCZEGÓLNA OSTROŻNOŚĆ

W przypadkach określonych w przepisach, każda osoba jest zobowiązana zachować szczególną ostrożność czyli być przygotowana na nietypowy, nienormalny rozwój sytuacji.
Na takie typowe zagrożenie każda osoba winna być przygotowana, poruszać się z prędkością umożliwiającą panowanie nad sobą, czy też prowadzonym pojazdem...
Czyli w tych przypadkach nie może byś zaskoczona nieprzepisowym zachowaniem.
Przykładowo:
1. Na skrzyżowaniu:
- nie zaskoczy nas pojazd nieustępujący pierwszeństwa przejazdu;
- nie zaskoczy nas rowerzysta lub inny pojazd wyprzedzający z lewej, z prawej strony;
- nie zaskoczy nas pojazd pozostający w miejscu kolizyjnym...
2. Na przejściu:
- nie zaskoczy nas gwałtownie hamujący pojazd z zachęcaniem pieszego do wejścia pod inne pojazdy;
- nie zaskoczy nas pojazd wyprzedzający bezpośrednio przed przejściem jak i na przejściu;
- nie zaskoczy nas pieszy wchodzący wprost pod jadący samochód...

III. UNIKANIE WSZELKIEGO DZIAŁANIA NIEBEZPIECZNEGO,

- które w danej sytuacji mogą być przyczyną powstania zagrożenia w ruchu;
- które w danej sytuacji mogą zakłócać istniejący porządek ruchu;
- które w danej sytuacji mogą utrudnić ruch drogowy;
- które w danej sytuacji mogą zakłócić spokój lub porządek publiczny;
- które w danej sytuacji mogą narazić kogokolwiek na szkodę ...
 Z tego wynika nadrzędny obowiązek, o ile to tylko możliwe, wybierania bezkolizyjnych torów ruchu.

Istota ruchu bezkolizyjnego

IV. OBOWIĄZEK PODEJMOWANIE WSZELKICH DZIAŁAŃ RATUNKOWYCH,

(nie można tego zaniechać! ):
- gdy w danej sytuacji powstaje zagrożenie w ruchu;
- gdy w danej sytuacji może być zakłócony istniejący porządek ruchu;
- gdy w danej sytuacji może być utrudnienie w ruchu drogowym;
- gdy w danej sytuacji może być zakłócony spokój lub porządek publiczny;
- gdy w danej sytuacji może powstać narażenie kogokolwiek na szkodę...

V. OBOWIĄZKI TE (unikanie i podejmowanie działań) DOTYCZĄ RÓWNIEŻ INNYCH OSÓB W POBLIŻU DROGI,

jeśli jej zachowanie mogłoby doprowadzić do w/w sytuacji.

VI. OBOWIĄZEK OSTRZEGANIA I USUNIĘCIA ZAGROŻENIA

Jeżeli uczestnik ruchu lub inna osoba spowodowała jednak zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, jest obowiązana przedsięwziąć niezbędne środki w celu niezwłocznego usunięcia zagrożenia, a gdyby nie mogła tego uczynić, powinna o zagrożeniu uprzedzić innych uczestników ruchu.
Naturalnym, logicznym i prawidłowym zachowaniem się każdego człowieka widzącego niebezpieczeństwo jest ostrzeganie o nim innych.

Ostrzeganie można realizować przykładowo:
- światłami awaryjnymi lub pulsującym światłem STOP-u swojego pojazdu, w przypadkach konieczności nagłego zatrzymania,
- sygnałem świetlnym ostrzegawczym - błysk drogowych,
- wielokrotną zmianą świateł mijania na drogowe lub pozycyjne,
- sygnałem dźwiękowym ciągłym - jako karambol we mgle ...

---

---